JINSI MKUU WA KITUO UNAVYOWEZA KUWAPA MARKS WATU WAKO UNAOWASIMAMIA USIJE WAPONZA WAKAONEKANA HAWAJAFANYA KITU.

MKUU WA KITUO WAPE MARKS WATU WAKO UNAOWASIMAMIA USIJE WAPONZA WAKAONEKANA HAWAJAFANYA KITU.

Tazama hapa Jinsi ya Kumpa marks Mtu wako wa Chini👇👇👇

PEPMIS MODULE YA UPIMAJI (ASSESSMENT)

Jinsi ya Kuweka scores/marks 

Tazama/soma hapa jinsi gani mkuu WA kituo anaweza wawekea watu wake WA chini marks.

Step zipo saba kama picha inavyoonesha hapo juu.

1. Ukisha ingia kwenye menu ya PEPMIS Kisha Bonyeza kipengere kidogo Cha Employee Performance assessment  kipo upande WA kushoto chini namba moja kwenye picha baada ya hapo

2. BONYEZA kwenye menu ya employees Assessment kwenye picha hapo juu ni namba 2

3. Itajitokeza list ya watu wako unaowasimamia kama picha Namba tatu inavyoonesha Kisha katika hiyo list utabonyeza jina la Mtumishi unayetaka kumpa marks, ukisha BONYEZA jina lake

4. Zitajitokeza sub-task zake zote ambazo amefanyia implementation. Unachotakiwa kukifanya sasa ni 

5. BONYEZA kwenye neno asses upande WA kulia juu. Kwenye picha hapo ni namba 4  Pana kinyundo kipo hapo. Bofya hapo. Kisha 

6. Baada ya KUBONYEZA kwenye menu ndogo ya asses kule juu zitakuja sub-task zake Tena kama namba 5 kwenye picha  navyoonesha. Baada ya hapo BONYEZA task unayotaka kumpa/kumwongezea alama 

7. Then itajitokeza menu ndogo yenye ile task ulioichagua yenye qualitative na quantitative . 

8. BONYEZA dot tatu mbele ya qualitative Kisha BONYEZA neno asses qualitative.

Hapo sasa itakupa uwanja WA kuingiza marks.

Sasa ni jinsi gani unaingiza hizo marks 

1. Kwa task ambayo ipo completely unaweza unaweza marks 0-100 ni wewe tu kuona kile ameandika kukifanya je kakifanyia kazi kweli Kwa ufanisi?? Au kafanya ilimradi so ni uwanja wako wewe kuandika marks unayoona ni sahihi Kwa namna amefanya Ile kazi.

2. Kwa sub-task ambayo Ipo InProgress hapa unaangalia kama progress ya task ameshaifanya Kwa asilimia ngapi. Je ipo juu ya hamsini au bado hajafikisha hamsini. Kwa maana marks utakayo itoa pale utaitoa kutokana na kazi ambayo tayari kasha ifanya huku ukijua kuwa bado hajaikamilisha .

Kwa Kumaanisha kuwa

Kwa kazi ambayo ipo InProgress score utakuwa unaingiza Kila mara mtumishi atakapo implementation tena kazi yake kule kwenye implementation

Mfano kama mwanzo ulimwekea score 30 then akaja akafanyia implementation tena unafanya assessment Tena unaangalia je unamwongezea marks ngapi kwenye Ile 30 ya mwanzo, Kwa maana unaweza ongeza kutoka 30 mpaka 40+ 

So, utafanya hivyo mpaka sub-task yake itakapo kuwa completed.

*UFAFANUZI KWA WAKUU WA VITUO NA WASIMAMIZI WA WATUMISHI – KUHUSU MUDA SAHIHI WA ASSESSMENT*

*📌 Tunapenda kutoa msisitizo huu muhimu kwa Maafisa wote wanaosimamia watumishi kazini, hasa katika kipindi cha mwaka wa kalenda (Calendar Year):*

*⚠️ Tatizo Lililopo:*

Licha ya kuwepo kwa *maelekezo na miongozo rasmi*, bado baadhi ya wakuu wa vituo wanafanya *assessment za kazi (task)* wakati hazijakamilika (*on progress*), 

jambo ambalo linapingana na msingi mzima wa tathmini yenye tija.

*📚 Mfano wa Kuonyesha Upungufu wa Utaratibu Huu:*

Ni sawa na mwanafunzi kufanya swali moja pekee kwenye mtihani, halafu akaomba asahishiwe swali hilo na apewe alama. 

Kisha baada ya muda mfupi afanye swali lingine, nalo  akaomba tena asahishiwe mara moja.

*Hili ni kosa la kimfumo, na linaharibu  ubora wa tathmini.*

*✅ Msingi Sahihi wa Assessment:*

1. *Assessment ifanyike kwa task zilizofikia 100% completion*  

   ♻️ Hii huonyesha kuwa kazi imekamilika, matokeo yake yanaonekana na tathmini inaweza kufanyika kwa haki.

2. *Assessment ifanyike mwisho wa mwaka (Mwezi wa 12)*  

   ♻️Huu ndio muda wa kufanya *Annual Performance Review* kwa mujibu wa mfumo wa utumishi wa umma.

3. *Isipokuwa kwa mazingira maalum kama:*

   ♻️ Mtumishi *anahama kituo cha kazi*

   ♻️Mtumishi *amepewa majukumu mengine na kuachana na yaliyopita*

Katika hali hizo, assessment ya task iliyopo inaweza kufanyika mapema kabla ya mabadiliko hayo kutekelezwa.

*🔁 Tuweni na Subira na Nidhamu ya Mfumo*

Tusikimbilie kufanya assessment kwa kazi ambazo bado zipo hatua ya utekelezaji, kwa kuwa:

- Zinatoa picha isiyo sahihi ya utendaji

- Zinaleta usumbufu wa kurekebisha makosa baadaye

- Zinavuruga mchakato wa tathmini wa mwisho wa mwaka

*👥 Wito kwa Ma-Supervisor:*

Simamia kwa weledi. Waelimishe watumishi wako juu ya hili.  

*Assessment si kazi ya muda wote – ni zoezi mahsusi lenye muda wake.*

Tusimame pamoja kuhakikisha tathmini za mwaka zinafanyika kwa haki, kwa ufanisi, na kwa wakati unaostahili.

Kila shule inapendekezwa *kutenga muda maalum kila wiki* (kwa mfano mara 1 au 2) kwa walimu *kukutana na kushirikiana ujuzi wa TEHAMA*. Hili sio hiari, ni *agizo rasmi la serikali* na linaenda sambamba na utekelezaji wa mtaala mpya.

🎥 MAFUNZO HAYA PIA YANAPATIKANA KWA NJIA YA MTANDAONI

Ili kuendelea kujifunza, fuatilia *mafunzo ya kipengele kwa kipengele* kupitia majukwaa yafuatayo ya *ElimikaLeo*:

📲 *WhatsApp Channel:*  

👉 https://whatsapp.com/channel/0029Vb2b7U5CBtxLx6kwOb1m

📘 *Facebook:*  

👉 https://www.facebook.com/profile.php?id=61574011348247

By 

ElimikaLeo

 

Chemistry form five solved exam 2025 Peramiho girls secondary kupitia hapa

 Pata mitihani ya Chemistry form five solved exam 2025 Peramiho girls secondary kupitia hapa                         👇

                         Pakuwa hapa 

Jinsi gani Makambi ya Kitaaluma: Nguvu ya Kuinua Taaluma ya Wanafunzi na Kanuni za Kuongoza

 

---

Makambi ya Kitaaluma: Nguvu ya Kuinua Taaluma ya Wanafunzi na Kanuni za Kuongoza

Utangulizi

Katika dunia ya leo yenye ushindani mkubwa kielimu, mbinu za jadi za kufundisha darasani peke yake hazitoshi. Makambi ya kitaaluma yamekuwa chachu ya kuboresha uelewa, kuimarisha ujuzi, na kuwajenga wanafunzi kitaaluma na kimaisha. Haya ni mazingira ya muda mfupi, lakini yenye athari kubwa, ambapo wanafunzi hukusanyika ili kujifunza kwa vitendo, kushirikiana, na kupewa mbinu mpya za kukabiliana na changamoto za kielimu.

Sehemu ya 1: Jinsi Makambi ya Kitaaluma Yanavyoinua Taaluma ya Wanafunzi

1. Huchochea Uelewa wa Kina wa Somo

Tofauti na mazingira ya darasa yenye muda mdogo, makambi hutoa nafasi ya kuchambua mada kwa undani. Mwanafunzi anaweza kufanya mazoezi ya vitendo, majadiliano ya vikundi, na majaribio ambayo huimarisha uelewa wake.

2. Huimarisha Nidhamu na Ujitegemea

Katika kambi, wanafunzi hujifunza kupanga muda wao, kufuata ratiba, na kujitegemea katika kukamilisha kazi. Hili huwajenga kuwa watu wenye nidhamu, jambo linalowasaidia hata baada ya kambi kumalizika.

3. Huchochea Ushirikiano na Uongozi

Makambi huleta wanafunzi kutoka shule au maeneo tofauti. Kupitia kazi za pamoja, wanafunzi hujifunza kushirikiana, kuwasiliana kwa ufanisi, na kuongoza wenzao.

4. Huongeza Ujasiri na Uwezo wa Kujieleza

Kwa kushiriki mijadala na mawasilisho, wanafunzi hujenga ujasiri wa kuzungumza hadharani na kueleza mawazo yao bila hofu.

5. Hutoa Mazingira ya Kujifunza Yasiyo na Msongo wa Shule

Makambi mara nyingi hufanyika kwenye mazingira ya asili au sehemu tulivu, tofauti na shule. Hii husaidia wanafunzi kuondoa msongo wa mawazo na kufurahia kujifunza.

6. Huunganisha Nadharia na Vitendo

Kwa mfano, kambi ya sayansi inaweza kuwapeleka wanafunzi maabara au shambani kufanya majaribio, jambo linalofanya elimu kuwa halisi na yenye kumbukumbu ya kudumu.

Sehemu ya 2: Kanuni na Sheria za Kuongoza Makambi ya Kitaaluma

Ili kambi iwe na mafanikio, lazima iendeshwe kwa mpangilio mzuri na kufuata kanuni thabiti. Hapa kuna mwongozo wa msingi:

A. Kanuni za Msingi

1. Heshima kwa Wote – Wanafunzi, walimu, na wasaidizi wote wapeane heshima bila kujali tofauti.
2. Kufuata Ratiba – Kila mshiriki ahakikishe anafika kwa wakati na kushiriki kikamilifu kwenye shughuli.
3. Ushirikiano – Kila mmoja ahamasishwe kushirikiana na wenzake badala ya kufanya peke yake.
4. Usalama Kwanza – Wanafunzi wafuate maelekezo yote ya usalama wakati wa shughuli.

B. Sheria za Kiutendaji

1. Marufuku ya Vifaa Visivyo vya Kielimu – Simu, michezo ya video, au vitu vinavyoondoa umakini visitumike bila ruhusa.
2. Kuepuka Tabia Isiyofaa – Hakuna lugha chafu, ukatili, au unyanyasaji wa aina yoyote.
3. Matunzo ya Mazingira – Wanafunzi wahakikishe wanatunza usafi na kulinda mazingira ya kambi.
4. Kufuata Maelekezo ya Walimu na Wakufunzi – Hakuna shughuli inayoanza bila idhini ya msimamizi.
5. Kudumisha Usalama wa Mali – Kila mshiriki ahifadhi vizuri vifaa vyake na vya kambi.

Sehemu ya 3: Mbinu Bora za Kufanikisha Kambi ya Kitaaluma

• Kupanga Mapema – Kuandaa ratiba, vifaa, na walimu wa kutosha.
• Kujumuisha Shughuli za Kuelimisha na Kufurahisha – Mchanganyiko wa elimu na burudani huongeza ushiriki.
• Kutoa Mrejesho (Feedback) – Baada ya kambi, kupokea maoni ya wanafunzi ili kuboresha makambi yajayo.
• Kuweka Malengo Mahususi – Kwa mfano, "Kuwasaidia wanafunzi wa kidato cha nne kuelewa hesabu za probability kwa undani."

Hitimisho

Makambi ya kitaaluma si tu fursa ya kujifunza, bali ni jukwaa la kuandaa kizazi cha viongozi, wanasayansi, na wabunifu wa baadaye. Kwa kufuata kanuni na sheria zilizowekwa, na kwa kuweka mkazo kwenye ushirikiano, usalama, na nidhamu, kambi hizi zinaweza kuleta matokeo makubwa kwenye maisha ya wanafunzi.

📚 Tangaza Shule yako leo Bofya hapa kupata maelezo zaidi.

Mitihani ya mock kanda 1 nyanda za juu kusini 1darasa la saba 2025

 Pakuwa hapa

📚 Tangaza Shule yako leo kupitia hapa— Bofya hapa kupata maelezo zaidi.

Jinsi gani Elimu ya Amali inavyochangia kutatua tatizo la Ajira

 Elimu ya Amali: Umuhimu Wake Katika Maisha na Maendeleo ya Jamii

Utangulizi

Elimu ni msingi wa maendeleo ya mtu na jamii kwa ujumla. Hata hivyo, si kila aina ya elimu inabaki katika maandiko na nadharia pekee. Elimu ya amali ni aina ya elimu inayojikita katika vitendo, maarifa ya moja kwa moja, na stadi zinazotumika katika maisha ya kila siku au katika ajira. Tofauti na elimu ya kinadharia, elimu ya amali inalenga ufundi, mazoezi, na uzoefu wa moja kwa moja, jambo linalomfanya mwanafunzi awe na uwezo wa kushughulikia changamoto halisi.

1.Elimu ya Amali ni Daraja Kati ya Nadharia na Matendo

Mara nyingi, elimu ya kinadharia hutoa misingi ya uelewa wa mambo, lakini bila kuambatana na vitendo, uelewa huo unaweza kuwa mgumu kuutumia. Elimu ya amali hutumika kama daraja linalounganisha maarifa ya vitabuni na uhalisia wa maisha.

Mfano:

• Mwanafunzi wa uhandisi asipojifunza kutumia vifaa na teknolojia ya kisasa hatakuwa tayari kwa kazi halisi.
• Mwanafunzi wa kilimo anapojifunza kwa vitendo kuhusu kupanda, kumwagilia, na kuvuna, anakuwa na uwezo wa kuzalisha chakula bora zaidi.

2. Inakuza Ujuzi Unaohitajika Soko la Ajira

Soko la ajira linabadilika kwa kasi, na waajiri wengi wanatafuta watu wenye stadi za vitendo kuliko wale wenye vyeti pekee. Elimu ya amali husaidia wanafunzi:

• Kujua kutumia vifaa na teknolojia husika.
• Kuwa tayari kufanya kazi kwa ufanisi kuanzia siku ya kwanza kazini.
• Kuwa wabunifu katika kutatua changamoto za kikazi.

Mfano:

• Mafunzo ya kompyuta, useremala, uashi, au utengenezaji wa nguo huandaa vijana kuanzisha biashara au kupata ajira mara moja.

3. Inasaidia Kujitegemea

Elimu ya amali hufundisha stadi zinazoweza kutumiwa moja kwa moja katika kujipatia kipato. Hii inasaidia kupunguza utegemezi wa ajira rasmi pekee.

• Vijana wanaojua kushona nguo, kutengeneza samani, au kufanya ufundi umeme wanaweza kuanzisha biashara zao.
• Hata kama ajira rasmi haipatikani, mtu anaweza kutumia ujuzi wake kujipatia kipato.

4. Inakuza Ujasiriamali

Kwa kuwa elimu ya amali inahusiana sana na vitendo, hufungua milango ya ubunifu na ujasiriamali. Mtu anayejua kufanya kitu kwa ustadi anaweza kuona nafasi ya kuligeuza kuwa biashara.

Mfano:

• Mwanafunzi anayejua kutengeneza bidhaa za mikono (handcrafts) anaweza kuuza sokoni au mtandaoni.
• Mkulima mwenye ujuzi wa kisasa anaweza kuongeza thamani ya mazao yake na kuyauza kwa bei nzuri.

5. Inapunguza Tatizo la Ukosefu wa Ajira

Katika nchi nyingi zinazoendelea, ukosefu wa ajira ni changamoto kubwa. Elimu ya amali inaweza kuwa suluhisho kwa kutoa maarifa ya kujiajiri badala ya kusubiri ajira serikalini au kwenye kampuni.

Takwimu za shirika la kazi duniani (ILO) zinaonyesha kuwa vijana wenye stadi za kiufundi na amali wana uwezekano mkubwa wa kupata kipato mapema kuliko wale walio na elimu ya kinadharia pekee.

6. Inakuza Utatuzi wa Changamoto za Kila Siku

Mbali na ajira, elimu ya amali pia inasaidia watu kutatua changamoto ndogo ndogo za maisha:

• Kujua kushughulikia matatizo madogo ya umeme nyumbani.
• Kufanya matengenezo madogo ya magari.
• Kupika chakula bora na chenye lishe kwa familia.

Ujuzi wa aina hii unapunguza gharama na huongeza ubora wa maisha.

7. Inakuza Kujiamini na Ustahimilivu

Kuwa na ujuzi wa vitendo hufanya mtu ajihisi mwenye uwezo wa kukabiliana na hali mbalimbali. Hii inajenga:

• Kujiamini: kwa sababu mtu anajua anaweza kutatua matatizo fulani.
• Ustahimilivu: uwezo wa kuendelea mbele hata wakati kuna changamoto za kifedha au ajira.

Hitimisho

Elimu ya amali si chaguo la watu wachache, bali ni nguzo muhimu ya maendeleo ya mtu binafsi na jamii. Inajenga daraja kati ya maarifa na vitendo, inakuza ajira, inasaidia kujitegemea, na kuongeza ubunifu. Ili taifa lolote lipige hatua, elimu ya amali inapaswa kupewa kipaumbele sawa na, au hata zaidi ya, elimu ya kinadharia.

Kauli ya Mwisho: “Maarifa yasiyo na matendo ni kama mbegu isiyopandwa; elimu ya amali ni kupanda na kulea mbegu hiyo hadi kutoa matunda.”

jinsi ya kutumia ngeli za nomino katika lugha ya kiswahili

 NGELI ZA NOMINO

NGELI ZA NOMINO:Ni makundi ya kisarufi ya majina katika lugha ya kiswahili na baadhi ya lugha za kibantu.Kwa maneno mengine, ngeli za nomino ni utaratibu unaotumika kuweka nomino katika makundi yanayofanana kwa kuzingatia umoja na uwingi wa maneno hayo.silabi zilizokolezwa wino ndio zinazounda aina ya ngeli.

 

Ngeli hizo zipo za namna tisa ambazo zimeainishwa kama ifuatavyo:

 

1.Ngeli ya A-WA

Ngeli hii inahusisha majina ya viumbe hai kama vile watu,wanyama,ndege,wadudu nk.

Umoja                                                                   uwingi

Mfano:Msafiri anakaribia kufika.  Wasafiri wanakaribia kufika

 

2.Ngeli ya U-I

Ngeli hii inahusisha majina ya vitu visivyohai vinavyoanza na sauti M (umoja)na ya(uwingi) pia baadhi ya viungo vya mwili huingia hapa mfano mguu,mkono,mkia nk.

Umoja                                          uwingi

Mfano:Mtiunaungua moto        Miti inaungua moto

 

3.Ngeli ya LI-YA

Ngeli hii hujumuisha majina yenye kiambishi awali(umoja)na ya (uwingi)

Umoja                                                               uwingi

Mfano:Chungwa limeiva.        Machungwa yameiva

 

4.Ngeli ya KI-VI

Hii ni ngeli ambayo hujumuisha majina yanayoanza na ki au ch(umoja) na vi au vy(uwingi)

 

Umoja                                           uwingi

Mfano:Kitandakimetandikwa Vitanda vimetandikwa

Chakulakitaliwa                         Vyakula vitaliwa

 

5.Ngeli ya U-ZI

Ngeli hii hurejelea majina ambayo huanza na U katika umoja na kuchukua ZI kiambishi kiwakilishi cha ngeli katika uwingi.

 

Umoja                                                               uwingi

Mfano:Ufaumejitokeza                                                  Nyufa zimejitokeza

            Ukuta umejengwa                                                Kuta zimejengwa

            Wimbo unachezeka                                             Nyimbo zinachezeka

 

6.Ngeli ya I-ZI

Ngeli hii hutumika kwa majina yasiyobadilika katika umoja wala katika uwingi lakini huchukua viambishi viwakilishi tofauti: i (umoja) na zi (uwingi)

Umoja                                                               uwingi

Mfano:Nyumba imebomoka                            Nyumba zimebomoka

 

7.Ngeli ya U-YA

Ngeli hii hujumuisha nomino zenye kiambishi awali U(umoja) na ma(uwingi)

 

Umoja                                                               uwingi

Mfano:Unyoya unapepea                         Manyoya yanapepea  

 

8.Ngeli ya KU

Katika ngeli hii yanaingia majina yote yanayotokana na kunominisha vitenzi

 

Mfano:Kuimba kumemtajirisha

Kutembea kumemchosha

9.Ngeli ya PAMUKU

Ngeli hii huonesha mahali

Mfano: Hapa petu pazuri                Mfano:  Kule kulikoungua shoka

Mfano: Pale palipo na upendo        Mfano: Mule mulimoungua